Kunst & Media Bewaar

'Welkom in de familie' heeft superieure ironie en geniale tirades (****)

Beeld uit de voorstelling 'Welkom in de Familie'.
Beeld uit de voorstelling 'Welkom in de Familie'. © Leo van Velzen

'Show, don't tell', luidt een bekende (toneel)schrijfwet. Vertel de mensen niet hoe het zit, maar laat het ze voelen. Matthieu Delaporte en Alexandre de la Patellière, schrijvers van de komedie 'Welkom in de familie', lappen die regel met goed gevoel voor ironie aan hun laars.

'Welkom in de familie'

Ons oordeel: ★★★★☆
Wat: Komedie
Van: DeLaMar Producties
Gezien: 16 november
Waar: DeLaMar Theater
Te zien: Tot en met 18 januari

Wrok, ergernissen, geheimen: in de nazit van het etentje knalt alles eruit.

Een onzichtbare verteller introduceert de personages en wel zo dat je tussen de regels door meteen begrijpt wat er aan iedereen schort. Tot hij zichzelf aankondigt: 'held van de moderne tijd'. Enter: Hajo Bruins als Marcel, een succesvolle makelaar en gangmaker op elk feestje. Maar ook, zo blijkt al snel, provocateur met een kokervisie. Kom niet aan zijn zekerheden, want dan verandert hij in een dolle stier.

In deze nieuwe DeLaMarproductie komt Marcel met zijn zwangere vriendin (Hannah van Lunteren) eten bij zijn immer redderende zus (Jacqueline Blom) en haar geleerde man (Peter Blok). Huisvriend Victor (Ruurt de Maesschalck) is ook uitgenodigd.

Geestige scènes
'Le prénom' heet het Franse stuk uit 2010, want daarmee begint het allemaal: de naam van het ongeboren kind. Marcels onthulling is aanleiding tot grote morele verontwaardiging. Geestige scènes levert het op, maar eigenlijk is die hele namenkwestie slechts verbale spielerei, de aftrap van wat komen gaat. De onvolkomenheden van iedereen werden bij aanvang niet voor niets aangestipt. Nu Marcel er met gestrekt been in is gegaan, kiezen de anderen - hoewel niet steeds bewust - hun moment: wat hij kan, kunnen zij ook.

Liepen de personages voor de pauze nog warm met hun gekift en gekibbel, na de pauze gaat het los. De sfeer wordt grimmiger. Ook de vrouwen staken hun pogingen de boel te sussen. Wrok, ergernissen, geheimen: in de nazit van het etentje knalt alles eruit. En terwijl in de huizen aan de overkant van de straat de lichten één voor één uitgaan (mooi decor van Tom Schenk), verliezen de vijf in de huiskamer hun laatste restje waardigheid. 'The point of no return' wordt, zoals één van hen na afloop droogjes vaststelt, ruimschoots bereikt.

Geniale tirade
Twee acteurs springen eruit. Hajo Bruins doorloopt virtuoos een scala aan emoties: van gladde praatjesmaker met vileine lachjes tot briesende woesteling. Achter zijn agressie schemert de onmacht. Hoewel iedereen vrijwel even veel op het toneel is, is dit zíjn voorstelling.

Denk je. Tot Jacqueline Blom haar plek op het toneel opeist. Lang liep ze alleen maar te sloven met het eten, maar dan belt haar moeder, een hilarisch telefoongesprek, en volgt een monoloog waarin niemand buiten schot blijft. Bloms tirade is geniaal, omdat ie volmaakt beheerst is en tegelijk druipt van het sarcasme.

De deconfiture van een familie? Misschien. De verteller heeft het laatste woord. Tell in plaats van show - maar wel met superieure ironie.