China biedt Mugabe rugdekking

30-06-08 11:16 uur

Robert Mugabe (links) tijdens een top van de Afrikaanse Unie in Sharm el-Sheikh op maandag. Foto AP/Nasser Nasser

PEKING - China zal zich in de Veiligheidsraad verzetten tegen de roep van de VS om hardere sancties tegen het regime van Robert Mugabe. Peking streeft naar 'een serieuze dialoog' tussen de zittende regering en de oppositie in Zimbabwe, een van de belangrijkste en trouwste partners van China op het Afrikaanse continent. Daarmee zijn hardere sancties van de baan: China beschikt in de Veiligheidsraad over het recht van veto.

De minister van Buitenlandse Zaken Yang Jiechi maakte het Chinese standpunt duidelijk na een ontmoeting in Peking met zijn Amerikaanse ambtgenoot Condoleezza Rice.

Enkele uren later werd in de Zimbabwaanse hoofdstad Harare Robert Mugabe beëdigd voor zijn zesde termijn als president (hij is aan de macht sinds 1980), nadat hij vrijdag 'met overweldigende meerderheid' de tweede ronde had gewonnen van de verkiezingen, waarin
hij de enige kandidaat was.

Rice liet zich door het Chinese standpunt, dat in de Veiligheidsraad mogelijk wordt gedeeld door Rusland en Zuid-Afrika, niet afschrikken. De Verenigde Staten zullen in de loop van deze week een resolutie indienen waarin om zwaardere sancties tegen Mugabe wordt gevraagd. ''Het heeft echt wel zin om de regering van Zimbabwe de middelen te ontzeggen om geweld tegen de eigen bevolking te gebruiken,'' zei Rice.

De Amerikanen zullen in de resolutie ongetwijfeld vragen om een internationaal wapenembargo tegen Harare. China is op dit vlak Mugabes voornaamste leverancier. Begin dit jaar zwierf een Chinees vrachtschip met wapens voor Zimbabwe langs de Afrikaanste oost- en zuidkust, op zoek naar een haven waar het zou kunnen lossen.

Maar de vakbonden van transportarbeiders in onder meer Zuid-Afrika weigerden het schip te lossen en de lading over land naar Zimbabwe te vervoeren. Het schip keerde uiteindelijk onverrichter zake - 'op verzoek van de ontvangende partij', zoals Yang gisteren verklaarde - naar China terug.

Volgens de Zimbabwaanse oppositieleider Morgan Tsvangirai, die zich vorige week zondag terugtrok uit de verkiezingsstrijd vanwege het geweld dat de aanhang van Mugabe had ontketend, heeft de herkozen president geen andere mogelijkheid dan te onderhandelen met Tsvangirais Movement for Democratic Change (MDC).

''Waar kan hij nog heen?'' zei Tsvangirai in één van de vele interviews die hij gisteren gaf. ''Hij kan het economische probleem niet oplossen. Hij kan de inflatie van acht miljoen procent niet bestrijden door een onverzoenlijke houding aan te nemen.''

Tsvangirai deed, zoals hij sinds vorige week zondag gewoon is, deze politieke uitspraken in zijn eigen huis. Vervolgens keerde hij terug naar de Nederlandse ambassade in Harare, waar hem een beschermende gastvrijheid wordt geboden sinds de dag dat hij zich terugtrok uit de verkiezingen en zich niet veilig meer voelde voor de wraak van Robert Mugabe.

In sommige interviews, onder andere met de BBC, liet Tsvangirai doorschemeren dat onderhandelingen ertoe zouden kunnen leiden dat Mugabe aanblijft als president in een voornamelijk ceremoniële rol, terwijl hijzelf de regering gaat leiden. Zijn MDC won in maart een ruime meerderheid in het parlement.

Een dergelijke oplossing voor de politieke crisis in Zimbabwe wordt ook voorgestaan door de Afrikaanse Unie, die vandaag is begonnen met een topconferentie in de Egyptische badplaats Sharm-el-Sheikh. In een ontwerp-resolutie over Zimbabwe wordt elke rechtstreekse kritiek op de aanwezige Robert Mugabe zorgvuldig vermeden. (HET PAROOL)