Algemene Vergadering VN wil onderzoek Gaza
06-11-09 12:13 uur
De Zuid-Afrikaanse rechter Richard Goldstone heeft al eerder tot afzonderlijk, onafhankelijk onderzoek opgeroepen. Foto EPA
update
NEW YORK - De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties wil dat Israël en de Palestijnen elk een onafhankelijk onderzoek instellen naar mogelijke oorlogsmisdaden tijdens de Gaza-oorlog van eind vorig jaar. Donderdag werd een resolutie aangenomen die daartoe oproept. De resolutie was ingediend door enkele Arabische landen.
Eerder heeft de Zuid-Afrikaanse rechter Richard Goldstone in zijn rapport over Gaza Israël en de Palestijnen tot afzonderlijk, onafhankelijk onderzoek van mogelijke schendingen van de mensenrechten opgeroepen. Donderdag stemden 114 van de 192 landen die zijn vertegenwoordigd in de Algemene Vergadering vóór zo'n onderzoek.
De resolutie vraagt aan VN-chef Ban Ki-moon om na drie maanden te rapporteren in hoeverre Israël en 'de Palestijnse zijde' zich van hun opdracht tot onderzoek hebben gekweten, zodat gekeken kan worden of er verder actie moet worden ondernomen, 'indien nodig, door betrokken VN-organen, inclusief de Veiligheidsraad'. In tegenstelling tot resoluties van de Algemene Vergadering, zijn die van de Veiligheidsraad wel bindend voor de landen die ze betreffen. De meeste westerse landen zijn er echter fel tegen gekant dat er sancties van de V-raad aan de kwestie te pas komen.
Zoals verwacht stemden de Verenigde Staten en Israël tegen de resolutie. Beide landen noemden de resolutie partijdig en bevooroordeeld. De VS waarschuwde bovendien dat aanname van de resolutie de kans op vrede in het Midden-Oosten zou kunnen schaden.
Dat is ook het standpunt van Nederland, dat eveneens tegenstemde. In een toelichting van het ministerie van buitenlandse zaken staat dat Nederland de kwestie eerder beschouwt als een zaak voor de VN-Mensenrechtenraad dan als iets waarover de Veiligheidsraad zich zou moeten buigen.
Andere landen die tegen de resolutie stemden zijn Duitsland, Australië, Italië en Canada. Er waren 44 onthoudingen en 16 landen waren tijdens de stemming niet aanwezig.
In de Gaza-oorlog kwamen dertien Israëliërs en bijna veertienhonderd Palestijnen om het leven. Volgens het rapport van Goldstone heeft Israël buitenproportioneel geweld gebruikt en nagelaten burgers te beschermen. Goldstone noemt ook de beschietingen van burgerdoelen in het zuiden van Israël door Hamas oorlogsmisdaden.
Voorafgaand aan de stemming vond er enig verbaal vuurwerk plaats tussen Egypte, dat de resolutie had ingediend, en Israël. De Israëlische VN-ambassadeur Daniel Carmon wilde weten wie aan Palestijnse zijde het onderzoek zou verrichten: de Palestijnse autoriteit 'die uit Gaza is verdreven door een gewelddadige machtsgreep', of 'de terreurbeweging Hamas, die weigert Israël te erkennen'. Daarop antwoordde de Egyptische vertegenwoordiger Maged Abdelaziz dat 'de Palestijnse autoriteit zelf al heeft aangekondigd een eigen onderzoek in te zullen stellen' en dat Hamas 'reeds de bereidheid heeft uitgesproken te willen meewerken (...) en de verantwoordelijken voor de begane misdrijven te willen vervolgen'.
Vervolgens vroeg Abdelaziz aan Carmon of Israël ook bereid is een dergelijk onderzoek in te stellen. ''Ik denk dat dat zeer goed nieuws zou zijn voor de Algemene Vergadering.'' Carmon antwoordde dat Israël al 'onafhankelijk van enige VN-resolutie' een 'grondig onderzoek' heeft uitgevoerd en verwierp vervolgens het voorstel. (AP)