Verdoofd uit vliegtuig van Julio P. gegooid
24-09-09 11:47 uur
De verdachte piloot Julio P. in de cockpit bij zijn 20 jarig jubileum. Foto GPD
BUENOS AIRES - Het is een van de pijnlijkste hoofdstukken van de laatste militaire dictatuur: verdoofd na een injectie zijn honderden Argentijnen vanuit vliegtuigen in zee gegooid. Transavia-piloot Julio Alberto P. zou dergelijke 'dodenvluchten' hebben uitgevoerd.
In de archieven van marineschool Escuela Mecánica de la Armada (Esma), tijdens de dictatuur een van de beruchtste clandestiene gevangenissen van Argentinië, staat achter de namen van de slachtoffers: 'Overgeplaatst'. Die 'overplaatsingen' gebeurden altijd op woensdag, en stipt om vijf uur 's middags. Aan de achterzijde van een van de witte gebouwen van de Esma - onzichtbaar voor de voorbijgangers op de Avenida del Libertador - kwam dan een vrachtwagen voorrijden die werd volgeladen met gevangenen.
Ze merkten er zelf weinig van, omdat ze verdoofd waren met pentothal, een middel dat in ziekenhuizen gebruikt wordt voor zware verdovingen. Hoewel mensenrechtenorganisaties al eerder melding hadden gemaakt van deze 'dodenvluchten', kwamen ze in Argentinië pas elf jaar na het einde van de dictatuur in volle openheid.
Achtervolgd door schuldgevoelens en boos over de straffeloosheid in de legertop, sprak ex-marinevlieger Adolfo Scilingo in 1995 in een interview met journalist Horacio Verbitsky uitvoerig over de vluchten. Scilingo schatte dat er in 1976 en 1977 tussen de 1500 en 2000 mensen in zee gegooid zijn. Mensenrechtenorganisaties stellen dat zo'n 5000 Argentijnen niet levend uit de Esma zijn gekomen.
Scilingo's relaas staat centraal in Verbitsky's boek El Vuelo (De Vlucht), dat is uitgegroeid tot een standaardwerk over de repressie.
Net als Julio P. werd Adolfo Scilingo in Spanje gearresteerd, waar hij in 2005 werd veroordeeld tot 640 jaar gevangenisstraf. (ROBERT-JAN FRIELE)