Hertelling Rotterdam is grote operatie

11-03-10 11:54 uur

Bijlevelds mededeling komt op de dag dat in Rotterdam tweehonderd ambtenaren begonnen met het hertellen van de stemmen. Foto ANP

ROTTERDAM - Staatssecretaris Ank Bijleveld van Binnenlandse Zaken gaat onderzoeken of bij de gemeenteraadsverkiezingen op drie maart grootschalige onregelmatigheden zijn voorgekomen.

Bijlevelds mededeling komt op de dag dat in Rotterdam tweehonderd ambtenaren begonnen met het hertellen van de stemmen.

De uitslag van deze hertelling wordt vrijdag verwacht, maar ook dan is nog niet zeker of de stembus-chaos in Rotterdam tot een eind is gekomen. Want het Openbaar Ministerie onderzoekt of in Rotterdam sprake is van het ronselen van stemmen. Leefbaar Rotterdam heeft kandidaat-raadsleden aangezet tot het werven van volmachten. Dat is in strijd met de Kieswet, stelt de Kiesraad. Daarop staat een celstraf van één maand of een boete van 7600 euro. Als kandidaat-raadsleden meer volmachten kregen dan de twee die zijn toegestaan, konden ze die via raadslid Ronald Buijt inleveren. Hij had vrijwilligers klaar staan die ze konden overnemen
Volgens Melle Bakker van de Kiesraad dient een kiezer die niet kan stemmen zélf het initiatief te nemen om iemand te machtigen. Men mag geen stemkaarten verzamelen zonder naam van de gemachtigde.

In zijn mail zegt Buijt zo'n vijftig betrouwbare Rotterdammers te hebben die bereid zijn de overtollige volmachten in te leveren op het stembureau. ''Heb je dus volmachten die je zelf niet kwijt kunt bij familie of vrienden, graag direct contact opnemen met Ronald Buijt.''

In een reactie zegt Leefbaarraadslid Buijt bij nader inzien niet gelukkig te zijn met deze passage, maar volgens juristen van de partij is er niks mis met de brief. ''Laat de Commissie Onderzoek Geloofsbrieven maar over onze brief oordelen. Als het niet goed is wat we deden, moeten we het boetekleed aantrekken.'' Buijt zegt geen kwaad in de zin te hebben gehad.

Er gelden strakke regels voor de hertelling die vanochtend in Rotterdam is begonnen. In de sporthal staan rijen tafels, aan de kopse kanten staan de groene stembussen. Bodes rijden de stembussen naar binnen. De tellers zijn te herkennen aan hun gekleurde T-shirts. Mensen met een wit shirt tellen de stemmen, ambtenaren in paarse shirts buigen zich over volmachten en stempassen. Blauw verleent hulp.

Als een teller vragen heeft, kan hij dat laten weten door een blauwe vlag op te steken. Als een vak klaar is met tellen, kunnen ze dat kenbaar maken met een witte vlag. Na controle haalt een bode de stembus en een envelop op. In deze envelop zit een lijst waarop de tellingen staan vermeld. De lijsten en stembussen worden daarna verzegeld. De stembiljetten, stempassen en volmachten gaan dan in de stembussen naar een beveiligde opslag.

Op 3 maart werden in 290 stembureaus in totaal 221.640 stemmen uitgebracht in de havenstad. Maar bij die verkiezingen ging veel mis. Volgens Jan Maat, voorzitter van stembureau 331 in stadsdeel Feijenoord, heeft hertellen geen zin. Op zijn stembureau, zegt hij, zijn stembiljetten zelfs gestolen. Nieuwe verkiezingen zijn volgens hem nodig.

PvdA en Leefbaar zitten zo dicht bij elkaar dat een hertelling wellicht een andere zetelverdeling oplevert. Leefbaar had om de hertelling gevraagd. Ook opperden de Leefbaren eerder - vóór de volmachtkwestie - een nieuwe stembusgang.

In Den Haag komt geen onderzoek naar onregelmatigheden. De PVV had daar om gevraagd nadat filmpjes op internet verschenen waarbij meer dan één persoon in een hokje stonden om te stemmen. De partij is te laat, laat de gemeente weten.

Op Terschelling wordt herteld. Dat is mede op aandringen van een lokale partij, die meent dat stemmen zijn 'verdwenen'. (HET PAROOL)