Brüno ***

Regie: Larry Charles
Met: Sacha Baron Cohen, Gustaf Hammarsten

De Britse komiek Sacha Baron Cohen werd drie jaar geleden een fenomeen met zijn provocerende film Borat: cultural learnings of America for make benefit glorious nation of Kazakhstan. Als de stuntelende reporter Borat trok hij door de Verenigde Staten, om argeloze Amerikanen met absurd vrouwonvriendelijke en antisemitische uitspraken uit de tent te lokken.

De semidocumentaire aanpak leverde even fascinerende als krankzinnige scènes op, waarbij de authenticiteit zelden in twijfel werd getrokken. Het laatste woord was aan de rechter, want sommige slachtoffers voelden zich bedrogen: ze hadden meegewerkt aan een obscuur Kazachstaans tv-programma, en niet aan een kaskrakende komedie.

Met de komst van Brüno wordt duidelijk dat het succes van Borat de voortzetting van Sacha Baron Cohens werkwijze lelijk in de weg staat. De film draait opnieuw om een volslagen idioot typetje dat Cohen voor zijn Ali G tv-show bedacht, en volgt de aanpak en structuur van de voorganger dermate slaafs dat we over een vervolg mogen spreken.

Ook relnicht Brüno wordt geïntroduceerd in diens oorspronkelijke habitat: hij maakt voor de Oostenrijkse televisie het stijlprogramma Funkyzeit, en leeft zich achter de schermen uit in seksspelletjes met zijn Thaise speelkameraadje. De fictieve homosketches doen in geïnspireerde idiotie niet onder voor het verbijsterende begin van Borat, en grenzen aan het onvoorstelbare.

Nadat Brüno een modeshow in Milaan op stelten zet en zijn tv-programma verliest, trekt hij de wijde wereld in, waarbij hij zijn verliefde assistent Lutz voortdurend vernedert. Brüno is geen innemende stoethaspel als Borat, maar een zelfingenomen provocateur, die alles en iedereen gebruikt om 'de beroemdste Oostenrijker sinds Hitler' te worden.

Met die ambitie neemt Cohen de hedendaagse celebritycultuur op de hak, en tussen alle gemakzuchtige schoten op dat kolossale open doel benoemt hij incidenteel ook pijnlijke zaken. Zo mag Brüno met een uit Afrika ontvreemd adoptiekindje tegenover een geschokt zwart tv-publiek verklaren dat het hypocriet is een homo adoptierecht te ontzeggen, wanneer Madonna en Angelina Jolie wel met Derde Wereld baby's mogen pronken.

Inmiddels is duidelijk dat die tv-show al jaren niet meer bestaat, maar ook zonder die kennis wekken veel quasidocumentairescènes de indruk nagespeeld te zijn. Dat gaat ten koste van de spanning die de voorganger een flinke meerwaarde gaf, en maakt de film net zo vals als Cohens Oostenrijkse nicht. Wanneer de werkelijkheid dusdanig moet worden gemanipuleerd om Amerikaanse hypocrisie aan de kaak te stellen, verwijt de pot de ketel zwart te zien.

Cohen zal de bakens dus moeten verzetten, ook omdat hij met Ali G in da house, Borat en Brüno al zijn oude succesnummers naar de bioscoop heeft gebracht. Aan zijn komische talenten hoeven we gelukkig niet te twijfelen, want Brüno bevat genoeg geslaagde grappen, en Cohens hilarische bijrol in Sweeney Todd maakte twee jaar geleden duidelijk dat hij meer noten op zijn zang heeft. (BART VAN DER PUT)

Website Brüno