Darwins verstekeling **

Regie: Hans Fels

Iedereen die niet wil afkicken van de tv-serie De Beagle, in het kielzog van Darwin kan voor een nieuwe shot Darwin terecht bij de documentaire Darwins verstekeling. De documentaire bevat nieuw materiaal, maar oogt als een oppervlakkige samenvatting van de serie.

Ha, daar is het markante hoofd met de uitbundige grijze bakkebaarden van Redmond O'Hanlon weer. De Britse natuurhistoricus en schrijver groeide het afgelopen tv-seizoen uit tot de smaakmaker van de tv-serie over Darwin.

Met een grenzeloze bewondering voor Darwin ('Mijn bakkebaarden zijn een eerbetoon') vertelde hij op de Clipper Stad Amsterdam, die Darwins beroemde reis overdeed, wat de schepper van de evolutietheorie allemaal had gezien en hoe we dat moesten interpreteren. Interessant, maar niet altijd enerverend.

We geven het toe: we waren wel eens Darwinmoe, zodat we soms spijbelden bij de serie. En nu is er de documentaire Darwins verstekeling, waarin de reis nog eens dunnetjes wordt overgedaan. Weer varen we mee met O'Hanlon, die zijn Darwinliefde belijdt en de immense invloed van de evolutietheorie maar weer eens benadrukt.

De documentaire, die is samengesteld uit beelden die de tv-serie niet haalden, lijkt weinig toe te voegen aan de serie. Een probleem is ook dat het ontbreekt aan een duidelijke focus. Is Darwins verstekeling, onder regie van VPRO-veteraan Hans Fels, een personality show rond O'Hanlon ('Ik ben een verstekeling') of gaat hij over Darwin?

Natuurlijk: de film kan beide zijn, maar de beide benaderingen wringen met elkaar. En dan is er het probleem dat O'Hanlon veel zaken aanstipt, maar nergens diep op ingaat. We horen dat in Brazilië 'de wonden van de slavernij nog steeds open zijn', maar een paar scènes later zitten we al in Montevideo.

De fraaie natuurbeelden hadden een beter leven verdiend dan te figureren in deze oppervlakkige film, die als mosterd na de maaltijd komt. De aftiteling zorgt voor het aangrijpendste moment: Darwins verstekeling is opgedragen aan de bij de tv-serie betrokken Petra Niegeman en Jane Cameron, die tijdens de reis bij een auto-ongeluk in Argentinië om het leven kwamen. (JOS VAN DER BURG)

beagle.vpro.nl