Deal met La Serpe blijft vaag

AMSTERDAM - Staand naast haar vier collega-aanklagers stak officier van justitie, Betty Wind, in de 'bunker' van de rechtbank in Osdorp een uitgebreid verhaal af over de onderhandelingen die het Openbaar Ministerie heeft gevoerd met kroongetuige Peter la Serpe; die hem er vorige week op het laatste nippertje toe hebben verleid zijn sleutelrol in de Amsterdamse liquidatiezaak weer op te pakken. Haar gehoor leerde hoe getuigenbescherming in grote lijnen in zijn werk gaat en hoe het gedelibereer over het programma van La Serpe grofweg is verlopen, vanaf augustus 2006 tot nu.

Gaandeweg is met La Serpe besproken onder welke voorwaarden hij na zijn gevangenisstraf zo snel mogelijk 'zelfredzaam' een 'veilig en legaal' nieuw bestaan moet opbouwen op een geheime plek, met een nieuwe identiteit. Hem is geld beloofd, maar daarbij gaat het om 'gefaseerde' donaties waarvan hij moet wonen, werken en leven, en die hij deels moet terugbetalen.

Hoevéél geld de kroongetuige precies is beloofd en onder welke voorwaarden, gaf Wind niet prijs. Dat het om een miljoen euro zou gaan, zoals vorige week werd bericht, weersprak ze, maar zonder een bedrag te noemen.

''Het beeld dat is neergezet als zou La Serpe van een grote zak met geld een riant leven mogen gaan leiden na zijn detentie, is onjuist. Financiele vergoedingen voor het afleggen van verklaringen zijn niet toegestaan en er is volstrekt geen sprake van dat we via de achterdeur van het getuigenbeschermingsprogramma alsnog hebben betaald ,'' zei Wind. ''We zijn binnen de wettelijke kaders gebleven en hebben de veiligheid als leidend principe genomen, niet de af te leggen verklaringen. Van gekochte verklaringen kan dus nooit sprake zijn en er zijn geen ongeoorloofde financiële toezeggingen gedaan.''

De uitleg stemde de raadslieden van de verdachten allerminst tevreden. Ze hadden nog steeds niet gehoord hoeveel La Serpe krijgt, welke voorwaarden aan de betalingen zijn verbonden en hoe de rechtbank kan controleren dat de afspraken inderdaad aan de regels voldoen.

Rechtbankvoorzitter Frits Lauwaars was het wel enigszins met de advocaten eens. ''Het blijft een beetje een punt dat we nu wel zijn ingewijd in de voortgaande onderhandelingen, maar nog niet weten wat er is gebeurd waardoor de kroongetuige die op 25 mei nog zei met zijn rug tegen de muur te staan, op 4 juni ineens sprak van 'volledige overeenstemming'. Welke belofte is de katalysator geweest waardoor alles goed kwam?''
Wind legde uit dat Justitie er na La Serpes weigering nog te spreken, op 25 mei, 'tot in het diepst van haar tenen van was doordrongen dat er wat moest gebeuren, maar dat 'niet ineens aan al La Serpes eisen is voldaan'. Er was onder druk gewoon overeenstemming gekomen, die anders misschien nog iets langer op zich had laten wachten. Meer niet. ''La Serpe heeft vervolgens beloofd weer volledig te zullen meewerken en in de strafzaak niet meer over zijn bescherming te spreken. Dat is wat we er over kunnen zeggen. Meer details kunnen we niet geven,'' aldus Wind.

Na een lange schorsing besloot de rechtbank het er maar bij te laten. Justitie heeft 'in voldoende mate de schijn weggenomen' dat 'ongeoorloofde financiële tegenprestaties' zijn beloofd. De zaak moet door.

Volgende week zet de rechtbank zich aan de dossiers over de liquidatie van Kees Houtman, een cruciaal onderdeel van de strafzaak. (PAUL VUGTS)