Giftig Sparta legt zenuwen Ajax bloot

ROTTERDAM - Marco van Basten heeft zichzelf een hoop vragen te stellen, vindt Marco van Basten. Ajax verloor zondagmiddag op ontluisterende wijze van Sparta (4-0) en de Amsterdamse club kan terugkijken op een seizoen zonder prijzen. ''Ik heb de intentie om ook volgend seizoen trainer van Ajax te blijven.''

Waarom speelt Sparta met het hart en Ajax niet? Hoe bestaat het dat Arne Slot bij een vrije trap níet wordt gedekt en bijna raak kopt? Is het toeval dat de (bijna) afgeschreven Leonardo bij een 2-0-stand invalt zonder animo? Hoe kan het dat Luis Suarez een gele kaart krijgt voor een schwalbe in de wetenschap dat hij zodoende het duel van volgende week met FC Twente mist?

Het zijn slechts een paar van de vragen die Van Basten zichzelf zal stellen. Zoals hij ook de wisselwerking tussen technische staf en spelersgroep tegen het licht zal houden. En zoals ongetwijfeld ook de toegevoegde waarde van de aankopen onderwerp van gesprek zal zijn met Rik van den Boog.

De algemeen directeur van Ajax moet oordelen over het werk van Van Basten, zei de trainer zondagmiddag. Van den Boog is pas vanaf 1 januari werkzaam in de Arena, maar een belangrijk facet van zijn beleidsplan is vorig jaar al geschreven door Uri Coronel. In het rapport van de onderzoekscommissie die onder leiding stond van de voorzitter wordt nadrukkelijk gepleit voor een behoorlijke aanloopperiode van de nieuwe technische staf. De vele (technische) wisselingen in de Arena hebben de club de afgelopen tien jaar nauwelijks iets opgeleverd, concludeerde Coronel.

De huidige problemen spelen bij Ajax al langer, zei Van Basten dan ook na de nederlaag. ''Ik heb de intentie om ook volgend seizoen trainer van Ajax te blijven. Ik stel mijn eigen functie in principe niet ter discussie. Maar misschien dat de directie dat wel doet,'' aldus Van Basten, die met de spelersbus bij aankomst bij de Arena op een groep boze fans stuitte en probeerde in een verhitte discussie het echec te verklaren.

De wedstrijd tegen Sparta bood een aardig inzicht in de problematiek van Ajax. Waar Sparta hartstochtelijk en met succes streed voor lijfsbehoud, toonde Ajax te weinig agressie. Yuri Rose, bijvoorbeeld, is geen fijnbesnaarde voetballer, maar de centrale verdedigers Oleguer (met rood weggestuurd) en Rob Wielaert kregen geen grip op de provocerende over-mijn-lijkmentaliteit van de Spartaan. Met uitzondering van Ismaïl Aissati stelde Ajax daar veel te weinig gif tegenover.

Verder wil Van Basten zijn ploeg aanvallend combinatievoetbal laten spelen, maar wanneer centrumspits Cvitanich geen bal vasthoudt, is dat onmogelijk. Miralem Sulejmani vervulde de rol van aanspeelpunt in de tweede helft, maar ook de Serviër kwam nauwelijks in het stuk voor.

Ook Suarez kon het gebrekkige teamspel van Ajax niet camoufleren. De Uruguayaan had een off-day. Een paar seconden nadat zijn bewaker Ayodele Adeleye tot man van de wedstrijd was uitgeroepen, kopte de Nigeriaanse Spartaan de 4-0 binnen. Via Edouard Duplan, Rose en Joshua John was Sparta op 3-0 gekomen.

''Het was een pijnlijke middag,'' herhaalde Van Basten de woorden die hij twee weken geleden ook sprak na de 6-2 nederlaag tegen PSV. In Eindhoven verspeelde Ajax de laatste kansen op het kampioenschap en in Rotterdam liet Ajax de tweede plek definitief aan FC Twente, dat met 3-0 won van AZ.

De meegereisde fans van Ajax keerden zich tegen Van Basten. Na de supporter die de trainer in januari uitschold voor pannenkoek en na het trainingsbezoek van boze fans met capuchons in februari zwaaiden enkele tientallen supporters met witte zakdoekjes. Spottende spreekkoren ('Drie nul, en Ajax staat voor lul') werden afgewisseld met teksten als 'Marco, neem die rotzooi mee'.

De trainer van Ajax stelde zich realistisch en coöperatief op. ''Ik ben een redelijk mens,'' zei hij. ''Ik sta open voor de ideeën van de directie.'' Waarschijnlijk zal Van den Boog aandringen op aanvulling van de technische staf. De assistenten van Van Basten (John van 't Schip en Rob Witschge) zijn net als de hoofdtrainer relatief onervaren en op dat gebied acht de algemeen directeur wellicht verbetering mogelijk. (JOP VAN KEMPEN)