Kunst & Media Bewaar

Zo ziet de nieuwe entree van het Van Gogh Museum eruit

Het interieur van de nieuwe ingang
Het interieur van de nieuwe ingang © Jean Pierre Jans

Het Van Gogh Museum heeft een nieuwe entree, een glazen constructie, die zaterdag opengaat. Het museum krijgt er ook achthonderd vierkante meter bij. 'Het moest internationale allure hebben.'

Op straatniveau kijk je er dwars doorheen; je blijft het Rijks, het Stedelijk en het Concertgebouw zien

Directeur Axel Rüger
Zonnebloemen

Voor de opening wordt op het Museumplein een labyrint gebouwd met 125.000 zonnebloemen, die zondag vanaf 16 uur gratis worden uitgereikt aan het publiek.

'Heel blij ben ik dat het Van Gogh Museum nu zo'n spectaculaire nieuwe entree aan het Museumplein heeft.' Directeur Axel Rüger duwt voorzichtig een hek opzij dat nu nog voor de nieuwe ingang van zijn museum staat en wijst naar de nieuwe blikvanger op het Museumplein.

'Het museumgebouw was heel gesloten. Als contrast wilden we er een zo open mogelijk gebouw voor. Kijk hoe transparant het gebouw is, er is gebruik gemaakt van state of the art glasconstructies! Op straatniveau kijk je er dwars doorheen; je blijft het Rijks, het Stedelijk en het Concertgebouw zien.'

Hij heeft zijn zin nauwelijks afgemaakt of er staan twee Japanse toeristen voor Rügers neus. 'Do you know the entrance of the Van Gogh Museum?' vraagt de een. Directeur Rüger lacht, en wijst de twee Japanners waar ze moeten wezen.

Vanaf zaterdag kan het reguliere publiek gebruikmaken van het nieuwe entreegebouw van het Van Gogh Museum; vrijdagavond wordt het al geopend voor genodigden, door Rüger en zijn collega-directeuren van de andere culturele instellingen aan het Museumplein: het Rijks en het Stedelijk (die beide recentelijk de ingang naar de Museumpleinkant verplaatsten), het Concertgebouw en het Concertgebouworkest.

Navigatie
Toen het door Gerrit Rietveld ontworpen hoofdgebouw in 1973 werd geopend, kwamen er 300.000 mensen per jaar naar het Van Gogh Museum, tegenwoordig zijn dat er 1,6 miljoen. 'Dat betekent dat er iedere dag rijen mensen op de smalle stoep van de Paulus Potterstraat staan, naast een drukke doorgaande weg. Nu de entree is verplaatst, kunnen we de steeds grotere bezoekersstromen veel beter reguleren.'

Bezoekers moeten nu aansluiten op een verhoging op het Sandbergplein, tussen het Van Gogh en het Stedelijk, waar op luchthavens geïnspireerde schermen hangen die de wachtenden wegwijs maken voordat ze bij de drie buitenkassa's aankomen. Vervolgens gaat het naar het entreegebouw, langs suppoosten die de kaartjes scannen, via de glazen trap (gemodelleerd naar de Apple Store in New York), roltrap of lift het glazen gebouw in.

Beneden kan de bezoeker naar links, naar de vaste collectie, of naar rechts, naar de wisselende exposities (maar nu nog niet; de tentoonstelling Munch: Van Gogh opent 25 september). Dat is een enorme verbetering, meent Rüger. 'Vroeger moesten de Amsterdammers die voor een tentoonstelling kwamen, zich eerst door het geweld rond Van Gogh wurmen, dat hoeft nu niet meer.'

Inrichting
In het multifunctionele entreegebouw, dat ook onderdak gaat bieden aan de speciale programma's voor jongvolwassenen op de vrijdagavond, is verder plek ingeruimd voor de vernieuwde garderobe (het systeem is afgekeken van Paradiso), een enorme museumwinkel en een exclusieve boetiek.

Rüger: 'Het assortiment is ook vernieuwd. Natuurlijk blijven we souvenirs verkopen; de mokken met zonnebloemen verkopen als een trein. Maar daarnaast hebben we meer dan vijfhonderd nieuwe producten waarvoor is samengewerkt met internationale A-merken en een aantal Nederlandse ontwerpers die zich hebben laten inspireren door Van Gogh, onder wie Hester van Eeghen, Tord Boontje, Edward van Vliet en Studio Droog. 'Exclusive' is voor bezoekers die op zoek zijn naar kwaliteit en luxe. Zo ontwikkelde Gassan een diamanten juwelenlijn gebaseerd op De zonnebloemen, Amandelbloesem en Irissen, en Jaeger LeCoultre een unieke versie van het Reverso- horloge met handbeschilderde emaillen wijzerplaat van De zonnebloemen. We denken dat daar behoefte aan is.'

Ontwerp
Het schetsontwerp van het glazen entreegebouw is gemaakt door Kisho Kurokawa Architect and Associates, het bureau van de overleden Japanse architect Kisho Kurokawa, die verantwoordelijk was voor de tentoonstellingsvleugel, die in 1999 werd geopend. De verdere uitwerking van het ontwerp is verzorgd door Hans van Heeswijk architecten, het bureau dat recentelijk ook de uitbreiding en renovatie van het Mauritshuis verzorgde en het Museum voor Modern Realisme in Gorssel ontwierp.

Met de overkapping van de voorheen verzonken, lege 'vijver' is het museum 800 vierkante meter rijker - de totale kosten waren 20 miljoen euro, die voor het grootste deel is opgebracht door eigen inkomsten en schenkingen. 'Een enorm bedrag, want we hebben niet op kwaliteit willen beknibbelen. Het moest internationale allure hebben; ons publiek heeft enorme verwachtingen.'

Rüger vloog jaren geleden al naar Japan om zijn voorstel voor een nieuwe entree aan de erfgenamen van Kurokawa voor te leggen. 'Ik was nerveus, want veel architecten vinden dat hun gebouwen voor de eeuwigheid zijn. De Kurokawa's niet; zij vonden het goed om het gebouw aan te passen aan de veranderende omstandigheden. De verzonken vijver kwam nooit goed uit de verf. Het was een integraal onderdeel van het ontwerp, bedoeld om een moment van rust en verstilling te creëren. Misschien was het te Japans; het heeft in ieder geval nooit gefunctioneerd.'

De nieuwe ingang van alle kanten zien? Bekijk de fotoreeks