Kunst & Media Bewaar

De laatste keer Late Rembrandt: 'Ik kreeg de neiging te gaan slaan'

Bezoekers van De late Rembrandt verdringen zich rond de meesterwerken.
Bezoekers van De late Rembrandt verdringen zich rond de meesterwerken. © Het Parool

Het is filelopen bij de tentoonstelling Late Rembrandt in het Rijksmuseum. Kunstliefhebbers genieten, maar ook het geklaag is niet van de lucht. Vandaag is de laatste kans de expositie te gaan zien.

Europees museum van het jaar

Het Rijksmuseum is gisteren verkozen tot European Museum of the Year 2015. De jury was zeer onder de indruk van de grote vernieuwing die het museum de afgelopen tien jaar heeft doorgemaakt.

De drukte in de eerste zaal, met drie zelfportretten van Rembrandt, is meteen al groot. Het is alvast een waarschuwing hoe het op de route verder gaat. 'Je kunt beter niet aan het begin van een tijdsblok komen, want dan staat het helemaal vast,' raadt een suppoost aan.

Het echtpaar Harry en Annelies Vissers uit Oegstgeest komt hier voor de tweede keer. Bij het eerste bezoek schrokken ze van de drukte. Ze konden weinig zien en besloten vandaag terug te komen. 'Je moet de tijd nemen. Het duurt een paar minuten voordat je vlak voor een schilderij staat. Trek er dus gerust tweeënhalf uur voor uit,' zegt Vissers.

Elk rimpeltje en haartje
In de volgende zaal loopt Shelley Overbeek uit Rotterdam. Ze moest een uur in de rij staan en besloot daarop een vriendenkaart van het Rijksmuseum te kopen. 'Met onze Museumjaarkaart kwamen we er voor 7,50 euro in, maar we wilden niet zo lang wachten. Dus hebben mijn vriendin en ik een vriendenkaart voor 75 euro gekocht.'

De tentoonstelling is prachtig, zegt ze. 'Het werk dateert uit de periode rond 1650, maar je ziet elk rimpeltje en elk haartje.' Het lange wachten valt haar niet mee. 'Ik heb het gevoel dat andere mensen denken: schiet nou eens op. Iedereen botst tegen je aan. Maar als Rembrandt eens kon zien hoeveel mensen hier nu rondlopen...'

Een goeie tip
De rijen schuifelen langs de etsen en schilderijen. Een man blijft minuten stilstaan om elk doek te fotograferen, evenals de bijbehorende bordjes. Margreet Veldt uit Heerhugowaard is dat zat: 'Koop dan toch een ansichtkaart.'

Ilse Klaassen en haar vriend uit Rotterdam waren van tevoren getipt. 'Een vriend van ons had aangeraden in de laatste zaal te beginnen en dan terug te lopen. Dat was een goeie tip. We stonden maar met een man of twintig in de laatste zaal en konden redelijk rustig kijken. Wat alleen tegenviel, zijn de kleine letters op de bordjes. Bijna niet te lezen.'

Een suppoost begrijpt de opmerkingen over de drukte wel. 'Ik geniet ervan als iedereen na sluitingstijd weg is. Dan sta ik weer een tijd voor het ene schilderij en de volgende dag voor het andere. Heerlijk in mijn eentje,' zegt ze tegen een ouder echtpaar. 'Ja, dat willen we allemaal wel,' antwoordt de man.

Tussen de mensen doorkruipen
De man met de camera gaat nog steeds door met zijn fotoreportage. Een vrouw: 'Hij maakt zeker zijn eigen tentoonstelling.' De warmte in de zalen is enorm. Menige jas of menig vest wordt halverwege de route uitgetrokken. Brenda Ehrlich, grafisch vormgever: 'Ik vraag me af hoe het met de luchtverversing is gesteld. Dat kan toch nooit goed zijn voor de kunstwerken?'

Een klein meisje krijgt van haar grootvader het advies om maar tussen de mensen door te kruipen, zodat ze de doeken wat beter ziet. Twee vriendinnen, Nancy Koolen en Liza Vrugt uit Beverwijk, kunnen de app van de tentoonstelling niet gebruiken. 'Het netwerk is overbelast, vertelde een suppoost. We moeten even wachten tot er iemand af gaat.' Ondanks de drukte zijn ze blij dat ze gekomen zijn. 'Het is zeker de moeite waard, het is net alsof de geportretteerden met je praten.'

Rijksmuseum wil niets kwijt
De jonge Amerikaanse studente Lydia Nichols Russell uit Washington vindt het schilderij van de verkrachte Lucretia het indrukwekkendst. 'Het schilderij ontroert me vanwege het verhaal erachter. Het verdient eigenlijk mijn volle aandacht, maar het is zo druk dat dat niet ging. It was nose to neck.'

Wilma Versluis (73) uit Wassenaar is in de een na laatste zaal - 'Innerlijke strijd, contemplatie, verzoening' - aanbeland. 'Ik wilde deze expositie zien, maar dacht wel: we moeten vlugger anders ga ik nog onderuit.' Haar vriendin Marjolijn van Putten: 'Je kunt met die drukte niet zo goed kijken. Op een gegeven moment kreeg ik de neiging te gaan slaan. Ik vind het zonde van mijn 25 euro.' Een suppoost voegt eraan toe: 'Wij zijn aan het aftellen. Ik kon net mijn eigen zaal niet eens in wegens de enorme drukte. Het stond helemaal vol.'

Het Rijksmuseum wil nog niets kwijt over bezoekersaantallen of de drukte in het museum.