Opinie Bewaar

De put van Dennis uit Schuldig kent geen bodem en dat geeft hoop

James Worthy
James Worthy © Agata Nowicka

In het jaar dat ik mijn eerste boek schreef, had ik geen cent te makken. Als ik de zilveren Mercedes van mijn huisbaas in de straat zag staan, bleef ik rondjes door de buurt lopen totdat zijn auto er niet meer stond. En als ik thuis was, waren de lichten uit, omdat de huisbaas niet mocht weten dat ik thuis was. Heel soms nam ik op als hij belde.

"James, waar ben je? Ik krijg nog drie maanden huur van je."

"Er is vast iets misgegaan bij de bank. Maar, shit, ik zit nu even een maand in Canada om te schrijven, als ik ­terug ben, maak ik het hele bedrag over. Moet ik nog iets voor je meenemen uit Canada?"

Dat is wat geld lenen is: je koopt de angst kortstondig af

Aan het einde van de maand leende ik geld van een kennis en met dat geld ging ik dan een avondje stappen. Want niemand mocht weten dat ik geen geld had. Ik gaf driehonderd euro uit aan drank en met de andere driehonderd ging ik naar het casino.

Dat het casino op het Max Euweplein zit, vind ik overigens een meesterlijke zet, want in het casino komen vaak alleen de mensen die zichzelf heel goed schaakmat kunnen zetten.

Toen ik zo'n zes maanden aan huur had gewonnen en naar de uitgang liep, hoorde ik het welbekende stemmetje. ­Gulzigheid verleidt altijd precies op de momenten dat tevredenheid zegt dat ze hoofdpijn heeft. En als gulzigheid haar vuile dansje heeft gedaan, komt uitzichtloosheid op je schoot zitten.

Met een koffer die ik uit een ­nabijgelegen hotel had gestolen, liep ik die ochtend naar mijn voordeur.

"Hoe was Canada?" klonk een stem schuin achter mij.

"Ik maak de huur vandaag over," zei ik en ik had niet eens echt het gevoel dat ik aan het liegen was. Nee, ik was gewoon mijn realiteit aan het fotoshoppen.

Eenmaal binnen kreeg ik een sms'je van mijn kennis dat hij het geld dat hij aan mij had geleend morgen terug wilde hebben. Dat is wat geld lenen is. Je koopt de angst die je voor de huisbaas voelt kortstondig af, maar de volgende dag ben je ook bang voor de kennis en is je angst verdubbeld.

Zijn geld is op, maar voor de rest heeft hij alles

Uiteindelijk leende ik geld bij mijn goede vriend ­Farid. Hij maakte zelfs een contractje waarin stond dat ik hem pas terug hoefde te betalen als ik de royalty's van mijn debuut had ontvangen.

Mensen met geldproblemen hebben het vaak over de bodemloze put, alsof een put zonder bodem erger is dan een put met bodem.

Het fijne aan een bodemloze put is juist dat, als je lang genoeg valt, je aan de andere kant van de wereld uit de put komt. En aan de andere kant van de wereld kan altijd een Farid staan. Of de ­documentairemakers Sarah Sylbing en Ester Gould.

Ik kijk al weken naar de prachtige documentaireserie Schuldig. En als ik naar Dennis van Dierenspeciaalzaak Ambulia kijk, zie ik een man die naar de andere kant van de wereld aan het vallen is.

Zijn put kent geen ­bodem en dat geeft hoop. Zolang hij valt, is er een toekomst. Dennis valt op wonderschone wijze en zijn postduiven vliegen hem achterna.

Zijn lange haren wapperen door de put als de staarten van de siervissen die hij niet meer in kan kopen. Zijn geld is op, maar voor de rest heeft hij alles. Een lach, een droom en een put zonder bodem. Dennis valt niet, nee, hij vliegt. Kijk hem gaan. Mijn held van het jaar. Dennis. De brokjespiloot.

De in Amsterdam geboren en getogen schrijver James Worthy (1980) probeert in zijn columns iets van het leven te begrijpen. Lees al zijn columns terug. Reageren? james@parool.nl