Amsterdam Bewaar

Toren van Zuiderkerk krijgt originele kleur terug

De Zuiderkerk had de afgelopen 39 jaar een witte toren.
De Zuiderkerk had de afgelopen 39 jaar een witte toren. © Floris Lok

De toren van de Zuiderkerk blijkt jarenlang onterecht wit geschilderd te zijn. Komende maand wordt ie in originele staat hersteld.

Tijdens de restauratiewerkzaamheden aan de Zuiderkerk kwamen architectuurhistorici erachter dat de toren de afgelopen 39 jaar onterecht een wit jasje heeft gedragen. In het originele ontwerp van Hendrick de Keyser is de loden toren niet witgeschilderd, maar onbedekt - en heeft dus een natuurlijke donkergrijze kleur. 

Architectuurhistoricus Pieter Vlaardingerbroek vermoedt dat de witte verf tijdens een restauratie in de jaren zeventig is aangebracht omdat de restaurateurs toen al een witte kleur zagen, en dachten dat die in het originele ontwerp hoorde. Vlaardingerbroek: "De witte tint die zij op de toren zagen was alleen geen verflaag, maar ontstaan door oxidatie van het lood."

Ook gaf een schilderij van Werner van den Valckert uit 1620 een belangrijk aanknopingspunt dat de toren niet wit, maar donkergrijs hoort te zijn. Het contrast tussen de lichte natuurstenen onderbouw en de donkere toren is goed zichtbaar op het kunstwerk. 

Steigers zakken
Amsterdamse architectuurhistorici hebben het beeld van dat schilderij gecombineerd met een analyse van de zeventiende-eeuwse architectuur, en concludeerden dat de kerk dus eigenlijk uit drie kleuren moet bestaan: een bakstenen voet, een natuurstenen midden, en een loden spits.

Het lood wordt behandeld met een patineerolie, dat hopelijk oxidatie en roest tegenhoudt. 

De toren van de Zuiderkerk staat sinds augustus vorig jaar in de steigers. Eind maart zakken de eerste steigerdelen en is het donkere gedeelte al te zien. In september moet de restauratie helemaal afgerond zijn. Het gebouw werd in 2011 al opgeknapt.

De Zuiderkerk is niet de enige kerk waar originele kleuren terugkeren. In 2006 werd de Keizerskroon van de Westertoren - sinds 1906 goud geschilderd - in het originele blauw hersteld.


Lees ook: Grote restauratie Amstelhotel gaat van start